.
مترجم:محمد سهامي
"همگام با دايناسورها"
طلوع آفتاب در جنگلي خاموش
چند صد مايل از قطب جنوب
اکنون آخرين ماه‌هاي تاريکي کامل است
همزمان با تابش اشعه‌هاي خورشيد در ميان درختان
آنها جهاني سرد و سخت را نشان مي‌دهند
دايناسورهاي قطبي به خوبي با اين شرايط سخت ، سازگار شده اند
ولي در واقع آنها براي زنده‌ماندن تقلا مي‌کنند
در قطب جنوب اولين روز بهار تنها چند دقيقه دوام مي‌آورد
و اين چرخه، آغاز يک داستان حيرت‌انگيز بقا در يک سال قطبي است
قسمت پنجم "ارواح جنگل يخي"
قطب جنوب زمان: 106 ميليون سال قبل
اواسط دوره کرتاسه است
دايناسورها بيشتر از قبل پخش شده
و در هر قسمتي از سياره يافت مي‌شوند
ولي فقط يک مکان چالش‌هاي خاص دارد - قطب جنوب
اينجا قاره‌اي بزرگ است که از آمريکاي جنوبي ، استراليا و قطب جنوب تشکيل شده است
و با جريان‌هاي اقيانوسي گرم مي‌شوند
که از استوا به سمت پايين آمده و آن را دور مي‌زند
بجاي کوه‌هاي يخي ، جنگل‌هاي سرسبز وجود دارد
اما برخلاف آب و هواي گرمسيري بدون تغيير در بقيه جاها
فصول قطب جنوب متغير است از تابستان‌هاي داغ زير آفتاب نيمروز
تا زمستان‌هاي سرد تاريکي کامل
ليليناسور يک دايناسور است Leaellynasaura
که با اين آب و هواي سخت سازگار شده
در سرتاسر زمستان، آنها در قلب جنگل انبوه دوام مي‌آورند
اما اکنون در بهار
آنها براي تغذيه از گياهان تازه ، بيرون مي‌آيند
دو متر طول دارند
بارزترين ويژگي‌ آنها چشم‌هاي درشت‌شان است
که به پيداکردن غذا در زمستان‌هاي تاريک کمکشان مي‌کند
آنها حيواناتي کوچک و اجتماعي‌اند که در دسته‌هاي کوچک زندگي مي‌کنند
که به آنان توانايي تشخيص منابع خطر را مي‌دهد
گروه توسط يک جفت زايا رهبري مي‌شود
و سلسله مراتب دارد
يکي از ليليناسورها ، هميشه وظيفه نگهباني دارد
او بارها درازاي ساحل را چک مي‌کند تا مطمئن شود امن است
نگهبان يک دوزيست غول‌پيکر را مي‌بيند يک کولوسوکوس
او آرواره‌هاي بسيار قدرتمندي دارد
نيم تن وزن داشته
و يک گوشتخوار است
در آب، کولوسوکوس ، کشنده است Koolasuchus
ولي در خشکي، پاهايش به زحمت بدنش را مي‌کشند
و ديگر تهديدي براي دايناسورهاي کوچک نيست
او تمام زمستان را در جنگل در خواب زمستاني بسر برده است
و اکنون با يک سفر دشوار 200 متري روبه‌رو مي‌شود
تا براي گذراندن تابستان به رودخانه برگردد
اين موجود عجيب و غريب
يادگار دوران قبل از دايناسورها است
در بيشتر قسمت‌هاي دنيا
رقابت ميان کروکوديل‌ها و اين دوزيستان بزرگ باعث انقراض آنها مي‌شود
اينجا آب‌ها به شدت براي کروکوديل‌ها سرد هستند
و آخرين کولوسوکوس‌هاي باقيمانده
هنوز در آبراه‌ها گشت مي‌زنند
درست همانند اجداد مرده‌ي‌شان
که 150 ميليون سال قبل از آنها اين کار را مي‌کردند
همزمان با فرارسيدن بهار روزها بلندتر مي‌شوند
و جنگل مملو از حيات مي‌شود
بيشتر پوشش گياهي اينجا از درختان سرخس و مخروطي‌هاي منحصربفرد تشکيل شده است
که به طور خاصي براي سکونت در تاريکي زمستان سازگار شده اند
همزمان با روشنايي بهار
آنها دوباره فتوسنتز را آغاز مي‌کنند
براي گله، همچنين زمان فعاليت و جنب‌وجوش است
جفت‌گيري با طلوع آفتاب بهاري آغاز مي‌شود آنها اکنون آشيانه خود را مي‌سازند
اين‌ها جفت غالب هستند که آشيانه خود را در وسط مي‌سازند
و ديگر حيوانات تابع در اطراف‌شان مي‌سازند
تخم‌ها هرگز روي اين توده‌هاي برگ گذاشته نمي‌شوند
اين برگ‌ها نقش تله دارند تا از لانه مرکزي محافظت کنند
اما هيچ موضوعي به اين اندازه آنها را مشغول نمي‌کند
جز اينکه هميشه مواظب خطر باشند
يک آلوسور قطبي
يک بازديدکننده تابستاني از زمين‌هاي گرم شمالي
او يک شکارچي کمين‌کننده يک‌تُني است
آلوسور بزرگترين و درنده‌ترين شکارچي جنگل است
او توسط نگهبان ديده شد
همزمان که گروه به عمق جنگل مي‌رود
او از لحاظ سرعت و چابکي به پاي آنها نمي‌رسد
بهار در جنگل‌هاي قطبي بيشتر حيوانات را به جنبش وامي‌دارد
در آسمان ، دسته تِروسورها به جنوب مي‌روند تا تابستان را آنجا بگذرانند
در ميان درختان پژواک صداهاي ناآشنا به گوش مي‌رسد
بزرگترين مهاجران تابستاني
به جنگل مي‌آيند
اين صداهاي غيرعادي، نشانگر رسيدن
گله‌ي بزرگ ماتوباروسوروس از شمال است Muttaburrasaurus
به مدت دو ماه
آنها 800 کيلومتر از سواحل استراليا تا جنوب را با دنبال‌کردن خورشيد پيموده اند
اين دايناسورها هر سال به قطب سفر مي‌کنند تا به گياهان تازه برسند
همچنين تا جايي امن براي تخم‌گذاري پيدا کنند
گله‌ها تاثير زيادي روي جنگل مي‌گذارند
هر بالغ حدودا سه تن وزن دارد
و مي‌تواند غذا را از روي شاخه‌ها و چندين متر روي زمين جمع کند
همزمان با تغذيه
اين دايناسورها از بيني سازگارشان صداهاي شيپورمانندي از خود توليد مي‌کنند
همزمان که جنگل بيشتر شلوغ مي‌شود
لانه‌هاي گله به توجه مداوم نياز دارد
ماده سرگروه ، توده‌هاي برگ را به شکل ماشين جوجه‌کشي در مي‌آورد
و از نوک حساسش براي بررسي دما استفاده مي‌کند
او با اضافه‌کردن و برداشتن برگ‌ها
دماي تخم‌ها را در حدود 30 درجه سانتيگراد نگه مي‌دارد
همچنين ، بچه‌ليليناسورها مي‌توانند از درون بشنوند
و به ضربه‌زدن‌هاي مادرشان پاسخ دهند
آشيانه‌ها هر ساعت بايد چک شوند
پستانداران خزدار نيز در اين جنگل‌هاي قطبي رشد مي‌کنند
و بعضي از آنها بقدري بزرگ هستند که به آساني بتوانند تخم دايناسوري را بدزدند
اما ليليناسور يک دفاع غيرطبيعي دارد
اين کار براي کورکردن تخم‌دزد کافيست
اما دايناسور کوچک مي‌داند که بقيه نيز هستند
ماتوباروسوروس‌ها به سفرشان براي رسيدن به دشت‌هاي پست ادامه مي‌دهند
ولي توسط چشم‌هاي گرسنه در جنگل تحت نظر هستند
آلوسور، گله را زير نظر مي‌گيرد
تا حيواني پير يا مريض را پيدا کند
اين گياهخواران بسيار کند هستند ولي امنيت در اندازه بزرگ و تعداد زياد است
اين آلوسور، حريف يک ماتوباروسوروس سالم و قوي نمي‌شود
او مجبور مي‌شود که عقب‌نشيني کند
اواخر بهار ، درختان سرخس و مخروطي رشد خود را کامل مي‌کنند
و تشکيل يک سايبان ضخيم مي‌دهند
و از هر ذره نور خورشيد استفاده مي‌کنند
بيشتر آشيانه‌ها ، قرباني شکارچيان شده اند
اما گروه به لطف جفت غالب جان سالم بدر برده‌اند
در امنيت کامل ، سه جوجه بدنيا مي‌آيند
در دو هفته اول زندگي‌شان آنها در آشيانه مي‌مانند
تا بزرگ‌ترها براي آنها غذا جمع کرده و برايشان بياورند
ماده سرگروه، بيشتر از همه از آشيانه محافظت مي‌کند
براي اينکه شکارچيان بوي جوجه‌ها را حس نکنند
او پوسته‌هاي قديمي را دورانداخته و تخم‌هاي درنيامده را مي‌خورد
که اين کار به بازيابي مواد غذايي کمک مي‌کند
در اين مرحله، جوجه‌ها آسيب‌پذير هستند
اگر سرگردان بمانند براحتي در جنگل گم مي‌شوند
اين جوجه‌ها توسط همه بالغ‌ها تحت نظرند
تا شکارچي‌اي به طرفشان نرود
پس از هفته‌ها ، اين جوجه‌ها به اندازه کافي قوي مي‌شوند که همراه بزرگسالان بمانند
ولي اکنون، او آنها را به امنيت آشيانه بازمي‌گرداند
اکنون تابستان است و نور به طور پيوسته وجود دارد
زيرا آفتاب تا ? ماه ديگر غروب نخواهد کرد
در اين موقع از سال، کف جنگل نيز در اطراف آشيانه زنده است
به لطف اين حشرات قطبي مانند اين ملخ
که در ميان اين برگ‌ها و چوب‌ها بدنبال غذا مي‌گردند
خودشان نيز غذايي براي اين حيوانات بزرگتر هستند نظير اين تواتارا
او يک خزنده است
و مدت زيادي قبل از دايناسورها وجود داشته است
و تا مدت‌ها بعد از آنها نيز وجود خواهد داشت
روي زميني که بعدها جزاير نيوزيلند خواهد شد
در فضاي باز
گله ماتوباروسوروس‌ها بوسيله خون‌آشام‌ها در رنج و عذاب هستند
تابستان باعث ازدحام حشرات نيش‌زن مي‌شوند
هرچند دايناسورها پوستي فلس‌دار و سخت دارند
ولي بخش‌هاي نرم‌تري هم دارند
حشرات در قسمت‌هايي مثل درون گوش جمع مي‌شوند
که مي‌توانند پوست را سوراخ کرده و خون جانور را بعنوان غذا بمکند
اين حشرات مي‌توانند روي ميزبان غول‌پيکر خود بمانند
ولي بزودي گله از رودخانه دور مي‌شود
در جنگل، ليليناسورها از سخاوت‌هاي تابستان لذت مي‌برند
و علي‌رغم تمام خطرات اطرافشان مي‌خوابند
در طول اين ماه‌هاي طولاني تابش آفتاب
آنها به شدت به پوست پُرنقش‌ونگار خود متکي هستند
تا آنها را در ميان سرخس‌ها استتار کند
استراحت، آخرين چيزي است که به ذهن اين جوجه‌هاي در حال بازي مي‌رسد
آنها بزرگ شده اند و اکنون در حال تمرين چابکي هستند
که روزي زندگي‌شان را نجات خواهد داد
هر جا که کوچک‌ترها باشند مادر هم زياد دور نيست
فعاليت‌هاي مادر ، جوجه‌ها را به جنبش واداشته است
در ساحل رودخانه
يک ماتوباروسوروس مسن روي زمين افتاده است
و يک آلوسور نر از گوشت در حال فساد آن تغذيه مي کند
اين آلوسور قطبي از نوادگان کوچک گوشتخواران بزرگ ژوراسيک در ?? ميليون سال قبل است
گونه او در دوره کرتاسه ، کمياب است
ولي آنها در قطب جنوب باقي مانده اند
در اينجا ، گوشت به اندازه کافي براي 20 آلوسور وجود دارد
متاسفانه وجود اين رقيب ماده تحمل نخواهد شد
او توسط جانور نر گرسنه رانده مي‌شود
يک آلوسور قطبي بالغ
به 100 کيلوگرم گوشت در هفته نياز دارد
او بايد برگردد
تا زماني که جانور نر، سير شود
بعد زير نور آفتاب نيمروز
يک ليليناسور جوان
جرأت مي‌کند به تنهايي کنار رودخانه بيايد
بازتاب نور از سطح آب ، جانش را نجات مي‌دهد
ليليناسور جوان هنوز چيزهاي زيادي درباره خطرات جنگل ياد بگيرد
در زمان دايناسورها
قطب جنوب از توفان‌هاي تابستاني منظمي رنج مي‌برد
که باعث نابودي جنگل‌هاي قطبي توسط سيلاب‌هاي گسترده مي‌شود
اين سيلاب‌ها، حيوانات جنگل را به سمت هم هدايت مي‌کند
و اين ممکن است به رويارويي منجر شود
ليليناسورها توسط گروه رقيب تحت نظر هستند
که اين پاسخي پرخاشگرانه را در پي دارد
هر گروهي بايد از قلمرويش در جنگل حفاظت کند
بنابراين اين رويارويي بر سر غذا نيست
و مداخله‌جويان بايد با استفاده از قدرت‌نمايي منصرف شوند
مؤثر بود
رقبا در يک لحظه بر‌مي‌گردند
و در اين لحظه ، قلمرو گروه در امان است
پس از باران سيلاب به سرعت فروکش مي‌کند
دايناسورها به سواحل رود براي تغذيه برمي‌گردند
هنگامي که غذا فراوان باشد
گياهخواران بخوبي همديگر را تحمل مي‌کنند
هنگامي که ماتوباروسوروس‌ها‌ شاخه‌هاي درختان را مي‌شکنند
ليليناسورهاي اطراف‌شان شروع به جمع‌کردن ميوه‌هايي مي‌کنند که روي زمين افتاده اند
هرچند کاري خطرناک است
ولي گروه بايد از تمام فرصت‌هاي جنگل بهره ببرد
چون زمان در حال گذر است
فصل‌ها مي‌روند
و براي نخستين بار در چهار ماه گذشته آفتاب غروب مي‌کند
پاييز از راه مي‌رسد
و جنگل آماده زمستان قطبي مي‌شود
در بالا و پايين رودخانه
ماتوباروسوروس‌ها احساس تغيير مي‌کنند
و سفر درازشان را بسوي شمال آغاز مي کنند
در اين موقعيت ، بعضي از اين مهاجران بزرگ در جنگل گم مي‌شوند
اما چيزي که براي آنها مشکلي کوچک است
مي‌تواند براي ليليناسورها مسئله مرگ و زندگي باشد
صداي توليدشده از اين گياهخواران بزرگ
مانع مي‌شود که نگهبان ليليناسورها
ديگر صداهاي تهديدکننده از محيط اطراف را بشنود
گوشتخوار بزرگ ، ماده غالب را کشت
اين واقعه‌اي تلخ است
زمستان در راه است و بدون ماده سرگروه
فشار در گروه افزايش خواهد يافت
با فرارسيدن تاريکي
کولوسوکوس احساس سرما مي‌کند
و با بي‌ميلي، خانه‌ي تابستاني‌اش را ترک مي‌کند
يک بار ديگر او به درون جنگل برمي‌گردد
تا پناهگاهي مناسب پيدا کند
و در ماه‌هاي سرد و تاريک به خواب زمستاني فرو رود
اين نور کم آفتاب نيز در گياهان جنگل ايجاد تغيير مي‌کند
آنها رشد خودشان و همچنين فتوسنتزشان را متوقف مي‌کنند
بعضي نيز برگ‌هايشان را از دست مي‌دهند
بقيه نيز به خواب مي‌روند
ليليناسورها بايد سخت به تلاش خود ادامه دهند تا غذا پيدا کنند
همچنين قارچ‌ها و ريشه‌هاي مغذي که در کف جنگل است
در اين موقع از سال ، استراتژي بقاي آنها اين است که به قلب جنگل بروند که به ندرت منجمد مي‌شود
و فعال مي‌مانند تا دماي بدنشان را حفظ کنند
و براي اين گروه جمع‌شده زير آبشار روشن است که شکارچيان تابستان بايد هزينه بپردازند
تنها يک جوجه باقي مانده
و ديگر ماده‌ي سرگروهي ندارند
پاييز رو به پايان است
آخرين روزها در چند دقيقه مي‌گذرد
و شفق طولاني آغاز مي‌شود
زندگي در جنگل‌هاي قطبي درحال رويارويي با قاتلي بزرگ است
دماهاي منجمدکننده
بعضي موجودات قطبي، مانند اين ملخ
ياد گرفته‌اند چگونه با سرما کنار بيايند
آنها شروع به منجمدشدن مي‌کنند
در آسمان زمستاني
اين نورهاي جنوبي بر روي جنگل‌هاي خاموش به درخشش درمي‌آيند
در زير درختان به‌خواب‌رفته چيزي به سياهي قير وجود دارد
با افزايش نور
مي‌توان گروه ليليناسورها را با چشم غيرمسلح ديد
با وجود يخ‌زدن زمين ، دايناسورها هنوز فعال هستند
و تقريبا ناممکن است که با کندن زمين چيز زنده‌اي از خاک بيرون بيايد
حتي آب نيز يخ بسته است
و ليليناسورها از منقار سختشان براي شکستن آن استفاده مي‌کنند
در چنين دماهاي پاييني، آنها معمولا زياد در جنگل نمي‌مانند
ولي با رشته دستورات اجتماعي سختشان
تعادل در گروه، حفظ خواهد شد
آنها به عمق جنگل مي‌روند
هيچ نوري تا دو ماه ديگر وجود نخواهد داشت
سرماي سوزناک، گروه را وادار مي‌کند تا کاري مؤثر انجام دهند
آنان سازگاري مناسبي با سرما پيدا کرده اند
آنها به يکديگر چسبيده و به خواب مي‌روند
در اين وقفه موقت فعاليت‌هاي حياتي
بدنشان دربرابر تاثيرات سرما مقاومت مي‌کند
ولي آنها بيشتر از دو روز نمي‌توانند در اين وضع بمانند
اولين نشانه رهايي، کوتاه است
در زير سنگ، ملخ در حال بازيابي از اين انجماد سخت است
به کمک اين افزايش ناچيز در دماي هوا
در اُفق اشعه‌هاي خورشيد قوي‌تر مي‌شوند
که اين نشانه بهار است
سکوت جنگل با تکان‌هاي گروه در حال شکسته‌شدن است
دو نر در حال جنگيدن هستند
فصل جفت‌گيري ليليناسورهاست
و نرها بر سر برتري رقابت مي‌کنند
اين نبردها کوتاه بوده و گاهي اوقات خشونت‌آميز هستند
به منظور حفظ سلطه خود
نر پيروز يک جفت انتخاب کرده و در آخر
گروه يکبارديگر جفت رهبر خواهد داشت
نبرد سالانه آنها براي بقا
يکبارديگر آغاز مي‌شود
زندگي در قطب
يک موفقيت مهم تکاملي براي دايناسورها است
اما سرانجام، کاهش دماي جهاني
سرنوشت اين جنگل‌هاي سرسبز قطبي را رقم خواهد زد
و بدون اين جنگل‌ها
تمام اين دايناسورهاي منحصربفرد نيز ناپديد خواهند شد
مترجم:محمد سهامي
دور از قطب‌ها دايناسورها به زندگي ادامه مي‌دهند
براي 40 ميليون سال ديگر ، قبل از انقراض
در قسمت آخر
ما خواهيم ديد که چگونه قبل از انقراض
آن‌ها به ترسناک‌ترين شکارچيان زمين تبديل خواهند شد